Tokayev devlet şirketlerinde yolsuzlukla mücadele planlarını 24 Kasım'a kadar talep etti

Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım-Jomart Tokayev, 13 Kasım'da Güvenlik Konseyi'nin operasyonel toplantısında hükümetten ve denetleyici kurumlardan devlet şirketlerinde yolsuzluğun azaltılmasına yönelik somut önerileri 24 Kasım'a kadar sunmalarını talep etti.

Gerekçe, Ulusal Refah Fonu Samruk-Kazına ile ulusal demiryolu şirketi Kazakistan Temir Joly'nin (KTJ) yönetici kadrosundan çalışanların gözaltına alınması oldu. Tokayev bu gözaltıları, devlet şirketlerinde yolsuzluğun yaygın olduğuna işaret eden 'son derece ciddi bir sinyal' olarak nitelendirdi.

Cumhurbaşkanı, 'Anayasa devletimizin temel yasasıdır' dedi ve anayasayı halkın hukuki pasaportu olarak adlandırdı. Ona göre Anayasa'nın ve onun temel hükümlerinin hiçe sayılması, halka ayrımcılıkla eşdeğerdir. Tokayev, bu tür eylemlerin hukuk devleti ve hukuk düzeni ilkesi doğrultusunda engelleneceğini ve hiç kimsenin Anayasa'yı ihlal etmesine izin verilmeyeceğini vurguladı.

Tokayev, gözaltıların Samruk-Kazına veya KTJ'nin operasyonel faaliyetlerini etkilemeyeceğini vurguladı: tüm işletmeler olağan düzeninde çalışmaya devam ediyor. Ona göre yolsuzlukla mücadele, aksine, yatırımcıların ve kreditörlerin fona güvenini artırmalı.

Cumhurbaşkanı, Başsavcılığın 1,3 trilyon tengenin (yaklaşık 2,9 milyar dolar) üzerinde yasa dışı edinilmiş varlığın iadesini sağladığını bildirdi. Söz konusu kaynaklar, 383'ü tamamlanmış olan 466 sosyal ve altyapı tesisinin inşasına yönlendirildi.

Tokayev'in açıkladığı verilere göre 2023-2024 yıllarında 3.168 yolsuzluk ihlali tespit edildi; bunların 2.165'i kamu görevlileri tarafından işlendi ve toplam tutar 248 milyar tengenin (yaklaşık 550 milyon dolar) üzerine çıktı. 2025'in ilk on ayında ise 751 yolsuzluk ihlali daha kaydedildi; bunların 546'sı kamu görevlileri, 205'i ise yarı kamusal sektör çalışanları tarafından gerçekleştirildi.