İngiltere'de Ankara Antlaşması başvuruları yüzde 78 düştü; hatalar ve sınır dışı tehdidi

İngiltere İçişleri Bakanlığı'nın (Home Office) verilerine göre Ankara Antlaşması (ECAA) kapsamında süresiz oturum izni kabul edilen başvuru sayısı, Ocak-Haziran 2024'teki 3 bin 378'den Ocak-Haziran 2025'te yalnızca 745'e geriledi; bu yüzde 78'lik düşüşü The Guardian incelediği ret mektuplarıyla ortaya koydu.

Ret gerekçeleri arasında mevzuatta bulunmayan koşullar öne çıkıyor: Cam temizleme işi yapan bir başvuru sahibinin dosyası, işletmesinin web sitesi veya sosyal medya hesabı olmadığı gerekçesiyle reddedildi; oysa mevzuatta böyle bir zorunluluk yer almıyor. Aynı dosyada banka hesap dökümlerinin eksik sunulduğu iddia edildi, ancak bu iddianın gerçeği yansıtmadığı ortaya çıktı. Başka bir vakada ise bakanlık, başvuru sahibinin yurt dışında geçirdiği günleri yanlış hesaplayarak 12 aylık dönemde 180 günlük eşiğin aşıldığını öne sürdü. Avukatlara göre bu sıkılaşma Eylül 2024'ten itibaren belirginleşti; bu tarih, İçişleri Bakanı Shabana Mahmood'un İşçi Partisi konferansında kalıcı oturum şartlarının ağırlaştırılmasına yönelik önerilerini açıklamasından hemen öncesine denk geliyor.

En dikkat çekici dosyalardan birinde, Covid-19 salgını sırasında Türkiye'deyken kanser teşhisi konulan bir kadın, NHS'nin salgın döneminde bazı kanser tedavilerini kısıtlaması üzerine Türkiye'de tedaviye başladı. Doktorları, tedavisinin başka bir ülkeye taşınmasının ciddi tıbbi riskler oluşturacağını bildirdi. Home Office, tedaviye Türkiye'de başlamayı kadının kendisinin tercih ettiğini belirterek başvuruyu reddetti; Ekim ayında üç küçük çocuğuyla birlikte ülkeden ayrılması gerektiği bildirildi. Bir başka kadın ise Türkiye'de Alzheimer'ın ölümcül evresinde olan babasını ziyaret etmek zorunda kaldığı için oturum izni alamadı; bakanlık bu ziyaretleri öngörülemeyen bir durum saymadı.

Tottenham milletvekili ve eski Dışişleri Bakanı David Lammy duruma sert tepki gösterdi. Lammy, seçmenlerinin hayatlarının "ani bir değişiklik" nedeniyle altüst olduğunu ve başvuru reddi hikayelerinin Windrush skandalını hatırlatıyor olduğunu söyledi. Lammy, İçişleri Bakanlığının "çıkarılan derslere ilişkin incelemeyi acilen yeniden ele alması" gerektiğini ve durumun "kesinlikle kabul edilemez" olduğunu ifade etti.

Bilgi edinme başvurusundan elde edilen verilere göre idari inceleme (itiraz) başvuruları, 2024 yılı genelinde 145'ten Ocak-Ağustos 2025'in ortasına kadar 395'e fırladı. Home Office ise Ankara Antlaşması kapsamındaki başvuruların değerlendirilme biçiminde herhangi bir kural değişikliği yapılmadığını savunuyor.