NoorSadaNoorSada
SON DAKİKAÇevre✓ 1 kaynak

Kişi başına düşen su 1.301 metreküpe geriledi, Bakanlık 2030'da bin metreküpün altını işaret etti

Türkiye kişi başı 1.301 metreküple su stresi eşiğinin altında; Rainmaker Uluslararası Direktörü Omar Ben Halim Ankara'da ofis açtıklarını söyledi.

Hız:

ℹ️ Tarayıcı tabanlı sesli okuma · yapay zeka stüdyo sesi yakında

MY
Mehmet Yılmaz
· 2 dk okuma
Temsili görsel · Fotoğraf: Modern primat / CC BY-SA 4.0

Türkiye'de kişi başına düşen yıllık kullanılabilir su miktarı 1.301 metreküpe geriledi; Tarım ve Orman Bakanlığı, önlem alınmazsa bu miktarın 2030'da bin metreküpün altına düşebileceği uyarısını yineledi. Su stresi eşiği kabul edilen 1.700 metreküpün altındaki bu tablo, 1990'da İstanbul'un ciddi su sıkıntısı yaşadığı dönemde "yağmur bombası" adıyla tanınan bulut tohumlamayı yeniden gündeme getirdi. Ekonomim'in haberine göre yöntem sonraki yıllarda Ankara ve İzmir'de de denendi, aradan geçen 36 yılda kullanılan teknoloji değişti.

Bulut tohumlama gökyüzünde yeni bir bulut yaratmıyor; uygun özellikteki mevcut bulutların yağış oluşturma sürecine müdahale ediyor. Uçaklar aracılığıyla bulutlara bırakılan gümüş iyodür, bulut içinde sıfırın altında sıcaklıkta hâlâ sıvı halde bulunan su damlacıklarının buz kristallerine dönüşmesini kolaylaştırıyor. Uygulamanın etkisini ölçmek için tohumlama yapılan bölge ile yapılmayan bölgenin yağış değerleri karşılaştırılıyor.

Rainmaker Uluslararası Direktörü Omar Ben Halim, şirketin bulut tohumlama için geliştirdiği dronları kullandığını, dron üzerindeki sensörlerin bulutun içeriğine dair daha fazla veri topladığını söyledi. Ben Halim'e göre tohumlamadan sonra görülen her yağış uygulamanın sonucu olmayabilir; bu yüzden fiziksel etki radar üzerinden izleniyor ve buluttaki suyun buza dönüşüp kar ya da yağmur olarak düşmeye başlaması dakikalar içinde hesaplanıyor. Ben Halim, yaklaşımın ABD'de 2017'de yürütülen SNOWIE araştırmasına dayandığını belirtti.

Rainmaker araştırma ekibinin 5 Kasım 2026'da Atmosphere dergisinde yayımlanan çalışması, şirketin ABD'deki 2025-2026 sezonu uygulamalarını inceledi. Radar ölçümleri sonucu tohumlamayla bağlantılı olduğu belirlenen 71 ayrı yağış saptandı; yağışların toplam su eşdeğeri yaklaşık 531 bin metreküp olarak hesaplandı. Ben Halim, elde edilen yağışın büyük bölümünün kar örtüsü olarak biriktiğini, bunun ne kadarının kullanılabilir suya dönüştüğünün her havzada ayrı ayrı çalışılması gerektiğini söyledi.

Ben Halim, Türkiye'de bulut tohumlamayla yağış elde edilebilecek alanlarla su sıkıntısı yaşanan bölgelerin büyük ölçüde örtüştüğünü belirterek Konya ve batıdaki yeraltı suyu kayıplarına dikkat çekti. Uygulama için bulut içinde yüzde 90'ın üzerinde bağıl nem, eksi 5 derecenin altında sıcaklık ve saatte 90 kilometrenin altında rüzgar aranıyor. Şirket, Türkiye'deki temaslarını desteklemek için yakın zamanda Ankara'da bir ofis açtı.

Çevresel kaygılara ilişkin Ben Halim, "Bir operasyonda yaklaşık 20-50 gram tohumlama maddesi kullanıyoruz. Bu miktarla 10 bin metreküpten fazla su elde edilebiliyor" dedi. Kullanılan maddelerin Avrupa Birliği, ABD ve Avustralya'da kullanımına izin verildiğini belirten Ben Halim, atmosferdeki suyun yüzde 1'inden azının kullanıldığını ve komşu bölgelerin yağışının etkilenmediğini savundu.

Kaynaklar — Bu haberi nasıl biliyoruz

#çevre○ ...#iklim○ ...#tarım○ ...