ABD, Güneydoğu Asya'daki dört ülkeye yüksek performanslı çip ihracatını lisansa bağladı
Washington'un yeni kuralları, Çinli şirketlere satılan uzaktan yapay zekâ hesaplama gücünü hedef alıyor; Trump ASEAN ve Quad görüşmeleri için Manila'ya gelirken Malezya ve Tayland'da veri merkezi hisseleri düştü.

ABD hükümeti, Malezya, Singapur, Tayland ve Endonezya'ya yüksek performanslı çip ihracatını lisans şartına bağladı. Karar, Başkan Donald Trump'ın Manila'daki ASEAN zirvesine varmasından kısa süre önce ve perşembe günü yapılması planlanan ikili görüşmelerin öncesinde duyuruldu.
Kurallar ayrıca, yapay zekâ hesaplama gücünü uzaktan erişimle Çinli şirketlere satan veri merkezi operatörlerini de kısıtlıyor; bu tür anlaşmalar hâlihazırda büyük ölçüde Güneydoğu Asya üzerinden yürüyor. Washington, amacın çiplerin Çin'e yönlendirilmesini engellemek olduğunu söylüyor.
Yatırımcılar bunu bölgenin veri merkezi patlamasına bir darbe olarak okudu. Malezya'da altyapı sağlayıcısı MN Holdings'in hisseleri salı günü yaklaşık %20 düştü, Nvidia ile bir veri merkezi projesi yürüten YTL Power ise %10 değer kaybetti. Tayland Veri Merkezi Derneği, kuralların muhtemelen üyelerinin tesislerindeki Çinli müşterilerin sonu anlamına geleceğini söyledi.
Singapur merkezli DayOne, ana müşterisi olarak TikTok'un sahibi ByteDance'i gösteriyor; eski Nvidia yöneticisi Jensen Huang'ın adının karıştığı casusluk şüphesi skandalına sürüklenen Megaspeed ise Alibaba ile çalışıyor. ABD merkezli düşünce kuruluşu Institute for Progress'e göre Çin, yakın zamanda yurt dışından kiraladığı yapay zekâ kapasitesinin %70'inden fazlasını Güneydoğu Asya'daki veri merkezlerinden sağladı. Malezya son beş yılda yaklaşık 95 milyar dolar, Tayland ise yaklaşık 23 milyar dolar değerinde veri merkezi yatırımını onayladı; Singapur ağustos ayında yapay zekâ patlamasının etkisiyle bu yılki büyüme tahminini %5,5'e kadar yükseltti.
Tayland Merkez Bankası salı günü sıkılaşan kuralların gelecekteki veri merkezi yatırımlarını olumsuz etkileyebileceği uyarısında bulundu. Singapur Dijital Bakanı Josephine Teo, odağının artık "bu son derece önemli yapay zekâ altyapısına güvenilir erişimi nasıl sağlayacağımız" olduğunu söyledi. Malezya Ticaret Bakanı Johari Abdul Ghani ise şirketlerin uyum sağlamak zorunda kalacağını belirterek "Bu işte yer almak istiyorsanız kurallara uymak zorundasınız" dedi.
Manila'da binlerce gösterici "Trump, Filipinler'den çekil" sloganları attı; eylemciler diğer konuların yanı sıra ABD'nin başlattığı bir yapay zekâ sanayi parkını da protesto etti. Trump, Tayland ile tamamlanmış bir anlaşma olmaksızın bir ticaret anlaşması çerçeve belgesi imzaladı ve ikinci döneminin ilk Quad zirvesinde Japonya, Avustralya ve Hindistan liderleriyle görüştü.
Kaynaklar — Bu haberi nasıl biliyoruz
- BirincilHandelsblatt