NoorSadaNoorSada
SON DAKİKAEditöryel✓ 2 kaynak

Science dergisinde araştırma: Suudi Arabistan'da avcılar 125 bin yıl önce bitki zehirleri kullandı

Aruk el-Cüleybe'deki 340 kilometrekarelik bir göl, 5511 taş alet ve 132 su aygırı kemik parçası barındırdı

Hız:

ℹ️ Tarayıcı tabanlı sesli okuma · yapay zeka stüdyo sesi yakında

YA
Yusuf Al-Saadi
· 2 dk okuma
Metal kazma ve küçük fırça gri çakıl ve kırık kayalar üzerinde · Temsili görsel · Fotoğraf: Jumbuk73 / Pixabay

Science dergisinde 12 Kasım'da yayımlanan bir araştırma, Suudi Arabistan'ın güneyinde Orta Taş Devri'ne ait insanların, yaklaşık 125 bin yıl önce bir tatlı su gölünün kıyısında ahşap saplara takılmış ve muhtemelen Şemberi bitkisinden elde edilen zehirli maddelerle kaplanmış taş silah uçları kullandığını ortaya koydu.

Avustralya'daki Griffith Üniversitesi Çevre ve Bilim Fakültesi ile Avustralya İnsan Evrimi Araştırma Merkezi'nde arkeoloji profesörü olan ve araştırmanın ilk yazarı Chris Clarkson, ekibin yaklaşık 340 kilometrekare alana yayılan ve en derin noktası yaklaşık 29 metreye ulaşan bir antik gölü yeniden modellediğini söyledi. Clarkson'a göre gölün suyu düşük tuzluluktaydı ve çeşitli bir sucul ekosistemi destekleyecek kadar istikrarlıydı; kısa ömürlü mevsimsel bir gölet değildi.

Ekip, gömülü bir havzanın güneybatı kenarındaki Aruk el-Cüleybe alanından jeolojik, arkeolojik ve biyolojik kanıtları uydu görüntüleri, saha taraması, tortul çökelti tarihlendirmesi ile fosil ve alet analizleri kullanarak topladı. Araştırmacılar alan içindeki 130'dan fazla noktada 500'den fazla bitki ve hayvan fosili kaydetti; bunlar arasında 132 su aygırı kemik parçası ile soyu tükenmiş manda, deve, Arap oriksi ve ceylan kalıntıları ve yüzden fazla devekuşu yumurtası kabuğu parçası yer aldı.

Aletler arasında uzunluğu iki santimetreyi aşan 5511 taş alet bulunuyordu; bunlarda, taşın önceden işlenerek istenen biçimde parçalar elde edilmesine dayanan Levallois tekniği ağır basıyordu. Bazı parçalarda büyük olasılıkla darbeden kaynaklanan kırıklar görüldü; tabanlarına yakın bölgelerde taşın ahşap bir sapa sabitlendiğiyle uyumlu reçine ve bitki lifi izleri bulunurken, kenarlarında hayvansal kökenli yağ ve kolajen tespit edildi.

Ekip, birkaç taş uç üzerinde bitkisel bileşikler ve toksik kalp glikozitleriyle ilişkili maddeler içeren kalıntılar buldu; ardıç ve acı kavun gibi başka bitkilerin izlerine de rastlandı. Clarkson'a göre aletin biçimi, sabitleme izleri, çarpma kaynaklı hasar, hayvan kalıntıları ve zehirli bitki maddelerinin bir arada bulunması, zehrin avlanmada bilinçli kullanıldığı yorumunu rastlantısal bir bulaşmadan daha olası kılıyor.

İncelenen 89 aletin 75'inde lif, yaprak, ahşap, reçine, yağ, kıl ve tüy içeren organik kalıntılar vardı; bazı aletlerde palmiye yapraklarının korunmuş parçaları görüldü. Clarkson, gölün "yalnızca su içilen ya da hayvanların beklenildiği bir yer değil, çevresinde avlanma, alet yapımı, bitki işleme ile gıda ve hammadde elde etme faaliyetlerinin bir araya geldiği bir ekolojik merkez" olduğunu söyledi.

Araştırmacılar bulgularının sınırlarını da belirledi: Ekip Aruk el-Cüleybe'de insan fosili bulamadı; bu nedenle araştırma, bu aletlerin sahiplerinin Homo sapiens olduğunu kesin olarak söyleyemiyor. Erozyon ayrıca arkeolojik tabakayı açığa çıkarmış ve birbirine yakın dönemlere ait kalıntıları kısmen karıştırmıştı; araştırmacılar bunu tek bir kamp değil, göl kıyısındaki tekrarlanan faaliyetlerin "birikimli bir kaydı" olarak yorumluyor. Kimyasal analizler zehrin tarifini tümüyle yeniden oluşturmaya ya da etkinlik derecesini kanıtlamaya imkân vermiyor; kırıklar da tek başına silahın uzaktan mı fırlatıldığını yoksa yakından mı saplandığını belirlemiyor.

Kaynaklar — Bu haberi nasıl biliyoruz

2 bağımsız kaynak doğruladı

#science○ ...#culture○ ...