Yasaların Kendi Kendini Yürürlükten Kaldırdığı Bir Hafta

1. YİRMİ DOKUZ GÜN YÜRÜRLÜKTE KALAN YASA

Donald Trump, 18 Eylül'de iki partili desteğe sahip bir yaptırımlar yasasını imzalayarak yürürlüğe koydu. Yasa, 3 Aralık'taki ölümünden önce Washington'da Ukrayna'nın en kararlı savunucularından biri olan merhum Senatör Lindsey Graham'ın adını taşıyordu. Yasa; Rus mallarına yüzde 500 oranında ek gümrük tarifesi uygulanmasını ve Rusya'nın başlıca enerji müşterilerinden yapılan ithalata yüzde 100 oranında artış getirilmesini zorunlu kılıyordu. Yasanın Pazar günü yürürlüğe girecek olduğu 17 Ekim gecesi Trump, temel hükümleri askıya alan üç ayrı cumhurbaşkanlığı kararnamesi imzaladı; gerekçe olarak «ulusal çıkar» ifadesini kullandı — bu ifade, mevcut bağlamda başlı başına bir hukuk departmanının yükünü taşıyor. Kongre, kendi çıkardığı bir yasanın, o yasayı imzalamış olan kişi tarafından askıya alındığını izlemek zorunda kaldı; teknik olarak konuşmak gerekirse, bu da bir yönetim biçimi sayılır.

2. HAYAL GÜCÜNÜN 1.800 KILOMETRE KARESI

Rusya ordusu bu hafta, Eylül başından bu yana Ukrayna'da 1.800 kilometrekareden fazla toprak ve yaklaşık 100 yerleşim yeri ele geçirdiğini açıkladı. Ukrayna'nın yanıtı tek bir kelimeydi: «illüzyon» — kısa, isabetli ve bir karşı brifing düzenlemekten çok daha verimli bir yanıt. Rus ordu açıklamalarının iddia ettiği ile bağımsız gözlemcilerin doğrulayabildiği arasındaki uçurum artık o kadar derinleşti ki bu açıklamalar artık cephe raporu işlevi görmekten çok ayrı bir edebi tür olarak değerlendirilebilir.

3. YAPTIRIMLARIN GÖLGESİNDE DİZEL İTHALATI

Cumhurbaşkanlığı kararnameleri gelmeden günler önce Trump, Kasım ara seçimlerinden önce Amerikalıların yakıt fiyatlarını düşürmek amacıyla ABD'nin Rusya'dan dizel ithal etmeye başlayacağını duyurdu. Analistler, bu düzenlemeden en fazla kazancı Rus şirketlerinin sağlayacağına dikkat çekerken ABD'deki fiyatlar üzerindeki etkinin sınırlı kalması bekleniyordu. Plan, Kongre'de iki partili bir tepkiyle karşılaştı; bu durum kayda değer, zira günümüzde herhangi bir konuda iki partili uzlaşı sağlamak neredeyse imkânsız bir hal almış durumda. Farklı partilerden milletvekilleri aynı cumhurbaşkanının ticaret politikası konusunda hemfikir olduğunda, söz konusu politika gerçekten nadir bir şey başarmış demektir.

4. DİPLOMATİK BİR OLAYA DÖNÜŞEN HIZ TESTİ

Zelenskyy bu hafta, Ukrayna'nın yürüttüğü bir testin Starlink bağlantı hızlarının ülke sınırları içinde kısıtlandığını, Avrupa'nın diğer ülkelerinde ise normal şekilde çalıştığını ortaya koyduğunu açıkladı. Kısıtlamaları «planlı bir operasyon» olarak nitelendirdi — bu ya çarpıcı bir teknik bulgu ya da bir uydu takımyıldızına yönelik şimdiye dek yapılmış en sessiz sedasız suçlamadır. ABD yürütme organının Rusya'ya yönelik yaptırımları askıya aldığı bu dönemde, özel bir uydu hizmetinin aktif bir savaş bölgesinde internet hızlarını kısıtladığı iddiası, bir gerilim romanına yakışır bir ayrıntı niteliği taşıyor — yalnızca bu kadar elverişli olduğu için yayıncı metni geri çevirebilir.

5. HÜRMÜZ BOĞAZI YAKINLARINDA PATLAMA VE KİMLİĞİNİ AÇIKLAMAYAN BİR LNG GEMİSİ

Güney İran'ın Kuhestak kıyı bölgesinde, Hürmüz Boğazı yakınlarında patlamalar yaşandığına ilişkin haberler gündeme gelirken; ayrı bir gelişme olarak Birleşik Krallık Denizcilik Ticaret Operasyonları, Yemen açıklarında bir LNG tankerine saldırı düzenlendiğini bildirdi — ancak ne geminin adını ne de bağlama limanını açıkladı; bu, az önce saldırıya uğramış bir gemi için alışılmışın dışında bir anonimlik düzeyi. Kızıldeniz koridoru, dünyanın en güvenilir biçimde dramatik su yolu olmayı sürdürüyor; haber döngüsü burada denizcilik olaylarını, başka bölgelerin basın açıklaması üretir gibi üretiyor. Hürmüz Boğazı ise şimdilik açık — ancak bu gidişle «açık» kelimesi tanımlayıcı olarak fazla ağır bir yük taşıyor.